کمپ زمستانی مدرسه سلامت عمومی ایران (IPHS-WinterCamp16)

کمپ زمستانی مدرسه سلامت عمومی ایران (IPHS-WinterCamp16)

مدرسه سلامت عمومی ایران، از ۴ سال پیش با برگزاری دوره‌های کوتاه مدت توانمندسازی، با هدف علاقمند نمودن، آشناسازی و فعال شدن دانشجویان در حوزه سلامت عمومی فعالیت می‌کند. این مجموعه که تا امروز به عنوان دوره‌های آموزشی برای دانشجویان شناخته می‌شد، اکنون با تأسیس شرکت اَوِسِن (دارای موافقت اصولی تأسیس شرکت دانش‌بنیان از دانشگاه علوم پزشکی تهران) بر آن است تا فعالیت‌های خود را در زمینه توانمندسازی تصمیم‌گیری در حوزه سلامت عمومی بخصوص برای کارشناسان، مدیران، برنامه‌ریزان و فعالان این حوزه گسترش دهد.

بدون شک عوامل مختلفی در سطح سلامت مردم و جامعه و چگونگی مواجهه با آن تأثیر دارد که یکی از مهمترین این عوامل را با نام مؤلفه‌های اجتماعی سلامت می‌شناسیم. مدیران و ارائه‌دهندگان خدمات بهداشتی درمانی برای آنکه بتوانند بر نقش خود به عنوان طلایه‌داران سلامت بیافزایند، ضمن آشنایی با تأثیر و نقش این مؤلفه‌ها باید بتوانند با طراحی و اجرای پروژه‌های سلامت محور منطبق با جامعه در جهت بهبود شاخص‌های سلامتی اقدام نمایند.

برهمین اساس مدرسه سلامت عمومی ایران با هدف توانمند نمودن مدیران و پرسنل بهداشتی درمانی آینده ایران اسلامی، پس از سه سال تجربه موفق در برگزاری مدرسه تابستانی بین‌المللی، در بهمن و اسفند ۱۳۹۴ اقدام به برگزاری کمپ زمستانی مدرسه سلامت عمومی ایران با همکاری مرکز پژوهشهای علمی دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی تهران، در محیطی شبیه‌سازی شده و تعاملی نمود.

کمپ زمستانی مدرسه سلامت عمومی ایران (IPHS-WinterCamp16) دوره آموزشی ۱۷ روزه‌ای شامل ۱۴ روز آموزش از راه دور و ۳ روز آموزش حضوری بود که با محوریت مؤلفه‌های اجتماعی سلامت، اهمیت آن‌ها و نحوه استفاده از ابزارهای مختلف نظیر حمایت‌طلبی جهت ارتقای این مؤلفه‌ها برگزار شد. این کمپ زمستانی با به‌کارگیری روش‌های آموزشی مبتکرانه و خلاقانه در ارائه آموزش‌های خود که به صورت از راه دور و حضوری بود، دوره‌ای جذاب، پرهیجان و مملو از آموزه‌های جدید را به شرکت‌کنندگان خود ارائه نمود.

به منظور ارائه دوره‌ای کاربردی و منطبق با مسائل روز کشور، بیماری ایدز و مؤلفه‌های اجتماعی مرتبط با آن به عنوان موضوع اصلی و سوژه داستان کمپ زمستانی مدرسه سلامت عمومی ایران انتخاب شد. داستانی که در آن شرکت‌کنندگان به واسطه محیطی شبیه‌سازی شده در نقش متخصصان سلامت عمومی کشور قرار گرفتند تا رقابتی گروهی را در قالبی بازی‌نمایی شده تجربه کنند. برنامه‌ریزی آموزشی و اجرایی دقیق، علمی و کاربرد مناسب روش‌های نوین آموزشی، ترکیبی منحصر به فرد از یادگیری فعال، به‌روز، فراگیر محور و بین‌رشته‌ای را برای شرکت‌کنندگان این دوره آموزشی به ارمغان ‌آورد.

اگرچه ۱۳۹ نفر از دانشجویان علوم پزشکی سراسر کشور در این دوره آموزشی ثبت‌نام نموده بودند، در نهایت ۸۸ نفر از ایشان و از ۲۱ دانشگاه علوم پزشکی برای شرکت کمپ زمستانی برگزیده شدند، که از میان ایشان ۶۹ نفر در دوره آموزش حضوری، که در تاریخ ۵ تا ۷ اسفند ۱۳۹۴ در مرکز پژوهشهای علمی دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی تهران برگزار گردید حضور بهم رساندند.

با مروری بر ارکان تأثیرگذار و منحصر به فردی که در کمپ زمستانی مدرسه سلامت عمومی ایران به کار گرفته شد، می‌توان موارد زیر را بیش از موارد دیگر در افزایش کیفیت آموزشی، رضایت‌مندی شرکت‌کنندگان و دست‌یابی به اهداف این دوره آموزشی مؤثر دانست:

۱٫      شبیه‌سازی برای تصمیم‌گیری در برنامه و پروژه
۲٫      درنظر گرفتن شرایط دنیای واقعی در محیط شبیه‌سازی و توجیه کلیه رویدادها بر این اساس
۳٫      آموزش عملی و کاربردی در گروه‌های کوچک
۴٫      دادن نقش داستانی به شرکت‌کنندگان و منطبق بودن داستان با اهداف آموزشی
۵٫      ایجاد رقابت گروهی و فردی میان شرکت‌کنندگان و افزایش انگیزه ایشان برای فعالیت و یادگیری
۶٫      ارائه آموزش‌های تئوری و مقدماتی در دوره آموزش از راه دور
۷٫      ارائه بازخورد مناسب در جلسات تأمل به کلیه گروه‌ها پس از گزارش فعالیت‌هایشان
۸٫      نظم اجرایی و توجه ویژه به رضایت‌مندی شرکت‌کنندگان

ما در مدرسه سلامت عمومی ایران با دوراندیشی به علاقه‌مند و توانمند نمودن دانشجویان امروز و مدیران سلامت فردای کشور می‌اندیشیم. همانطور که در سه سال گذشته بیش از ۲۰۰ نفر از دانشجویان را با مباحث سلامت عمومی آشنا نمودیم که ده‌ها نفر از ایشان علاقه‌مندی خویش را با فعالیت و مطالعه در این حوزه پی‌گرفتند، اکنون با افزایش کمیت و کیفیت آموزشی دوره‌های خود سعی داریم علاقه‌مندان به این حوزه را در کشور افزایش دهیم. چشم‌انداز ما، آن است که مدیران آینده کشورمان دیدگاهی جامع‌نگر و عمیق به سلامت داشته باشند و با توانمندی‌های علمی و اجرایی در حوزه سلامت عمومی ایران اسلامی را در راستای سند چشم‌انداز، سرآمد منطقه و جهان نمایند.

سومین مدرسه تابستانی بین‌المللی سلامت عمومی ایران (IPHS2015)

سومین مدرسه تابستانی بین‌المللی سلامت عمومی ایران (IPHS2015)

مدرسه تابستانی بین‌المللی سلامت عمومی ایران، دوره آموزشی کوتاه مدت یک ماهه‌‌ای است که با هدف علاقمند کردن، آشناسازی و فعال نمودن دانشجویان در حوزه سلامت عمومی برگزار می‌گردد. سومین دوره این مدرسه تابستانی در تیر و مرداد ۱۳۹۴ بصورت یک دوره سه هفته‌ای آموزش از راه دور و یک هفته آموزش حضوری با همکاری دانشگاه علوم پزشکی اصفهان و در محل قطب علمی یادگیری مهارت‌های بالینی این دانشگاه با حضور ۸۸ نفر از دانشجویان داخلی و خارجی برگزار گردید.

این مدرسه تابستانی که ماموریت خود را لذت‌بخش نمودن یادگیری سلامت عمومی تعریف نموده است، در سومین دوره خود با برنامه‌ریزی آموزشی بصورت سیستماتیک و آکادمیک با استفاده از روش برنامه‌ریزی آموزشی هاردن و انجام نیازسنجی مناسب با همکاری اساتید برجسته سلامت عمومی کشور و مرور متون دقیق، اقدام به بازنگری در برنامه آموزشی خود نمود. طی این روند مباحث اصلی آموزشی: (۱) مقدمه‌ای بر سلامت عمومی، (۲) مولفه‌های اجتماعی سلامت، (۳) سلامت محیط، (۴) اپیدمیولوژی و آمار زیستی و (۵) سیاستگذاری و مدیریت نظام سلامت ؛ تعیین گردیدند. همچنین چهار حوزه بین‌رشته‌ای شامل: (۱) مدیریت و رهبری، (۲) کار تیمی، (۳) حمایت‌طلبی و (۴) رفتار حرفه‌ای؛ نیز به مباحث آموزشی افزوده شدند. ذیل تمامی مباحث، اهداف آموزشی در حوزه‌های شناختی و عاطفی-روانی مشخص گردید و محتوای آموزشی متناسب با این اهداف تعیین و سازماندهی شد.

با توجه به اهداف کلان و ماموریت اصلی این مدرسه تابستانی، آموزش ترکیبی به عنوان راهبرد اصلی و آموزش مبتنی بر داستان، شبیه‌سازی و بازی‌نمایی به عنوان روش‌های نوین و مبتکرانه آموزشی، در آن بکار گرفته شدند. تمام دوره آموزشی یک ماهه در قالب داستانی علمی تخیلی مربوط به سال ۲۲۰۰ میلادی و در زمانی که زمین نابود شده و انسان‌ها در سیاراتی دیگر ساکن شده‌اند رخ داد. شرکت‌کنندگان در روند داستانی ابتدا آموزش‌های پایه‌ای را در دوره آموزش از راه دور دریافت کردند و سپس در نقش متخصصین سلامت عمومی در دوره آموزش حضوری به ۸ سیاره مختلف اعزام شدند تا در ماموریت‌های مختلف که مشابه فعالیت‌های دنیای واقعی طراحی شده بود، برای رفع مشکلات و بهبود وضعیت سلامت سیاره خود تلاش کنند. فعالیت‌های شرکت‌کنندگان در کل دوره مطابق با اهداف آموزشی بوده و از جنبه‌های مختلف بصورت گروهی و فردی مورد ارزیابی قرار گرفتند و رتبه‌بندی شدند.

سومین دوره مدرسه تابستانی بین‌المللی سلامت عمومی ایران را می‌توان الگویی از بکارگیری روش‌های نوین و مبتکرانه آموزشی در آموزش سلامت عمومی و حتی آموزش عالی دانست. با این حال و با توجه به دست‌آورد‌های سه دوره این مدرسه تابستانی، ما در نظر داریم که علاوه بر گسترش فعالیت‌های خود در زمینه آموزش سلامت عمومی به دانشجویان، اقدام به طراحی دوره‌های آموزشی برای گروه هدف‌های دیگری همچون سازمان‌ها و موسسات فعال در زمینه سلامت اعم از دولتی و غیردولتی با هدف افزایش توانمندی‌های فعالان حوزه سلامت نماییم. در دستیابی به این مهم نیز از کلیه افراد حقیقی و حقوقی فعال و دلسوز در حوزه سلامت نیز دعوت به همکاری می‌نمائیم.

دومین مدرسه تابستانی بین‌المللی سلامت عمومی ایران (IPHS2014)

دومین مدرسه تابستانی بین‌المللی سلامت عمومی ایران (IPHS2014)

دومین دوره مدرسه تابستانی بین‌المللی سلامت عمومی ایران (IPHS2014) از پانزدهم الی بیست و یکم شهریور ۱۳۹۳ با همکاری پردیس خودگردان دانشگاه علوم پزشکی اصفهان و قطب علمی آموزش مهارت‌های بالینی کشور برگزار گردید. دومین دوره این مدرسه تابستانی با حضور ۹۵ نفر از دانشجویان علوم پزشکی کشورمان و کشورهای خاورمیانه و اروپایی با هدف آشنایی و علاقمند نمودن ایشان به حوزه سلامت عمومی با محوریت پنجره‌ای به آینده سلامت در محل قطب علمی آموزش مهارتهای بالینی کشور در دانشگاه علوم پزشکی اصفهان اجرایی شد. حضور اساتید برجسته حوزه سلامت عمومی کشور، فعالیت‌های گروهی متعدد، بازی‌سازی محتوای آموزشی و حضور دانشجویان از رشته‌های مختلف و با سوابق متفاوت از نقاط برجسته دومین دوره این مدرسه تابستانی بود.

آموزش‌های ارائه شده در IPHS2014 علاوه بر سخنرانی‌های اصلی و فرعی توسط اساتید فرهیخته و برجسته سلامت عمومی کشور، بیشتر بصورت فعالیت‌های گروهی و کارگاه‌های فعالانه و بازی یادگیری ارائه گردید. در واقع بیش از نیمی از ۵۱ ساعت زمان آموزشی کل دوره به کسب مهارت و یادگیری فعالانه اختصاص داده شده بود. حوزه‌های اصلی سلامت عمومی شامل مؤلفه‌های اجتماعی سلامت و عدالت در سلامت، اپیدمیولوژی و آمار زیستی، رهبری و تفکر سیستماتیک، انفورماتیک سلامت، سیاستگزاری سلامت، مدیریت خدمات بهداشتی درمانی، با محوریت “پنجره‌ای به آینده سلامت“ بصورت پایه‌ای و مقدماتی ارائه می‌گردید.

بطور کلی برنامه‌ی آموزشی دومین دوره مدرسه تابستانی بین‌المللی سلامت عمومی ایران به دو بخش سخنرانی‌ها و چالش‌ها تقسیم‌بندی شده بود که هر یک مکمل دیگری بود. سخنرانی‌ها توسط اساتید و جهت ارائه و تفهیم مطالب پایه‌ای و پس از آن مدرسین که خود از دانشجویان فعال در حوزه سلامت عمومی و آموزش بودند، مطالب اختصاصی و جزئی‌تر را ارائه می‌دادند. اما بیش از نیمی از برنامه آموزشی به چالش‌هایی که خود شامل فعالیت‌های گروهی مرتبط با سخنرانی‌ها و کارگروهی IPHSup یا Ideas for Public Health Startup بود، اختصاص داده شده بود.

شرکت‌کنندگان IPHS2014 با انجام فعالیت‌های گروهی میزان امتیازی کسب می‌کردند که این امتیازات راهنمایی برای حل نقشه گنجی بود که به منظور ایجاد انگیزه بیشتر از طریق ایجاد چالش و شوق و شور مضاعف طراحی شده است. برای اولین بار نیز برنامه‌ی کارگروهی IPHSup به منظور توانمندسازی شرکت‌کنندگان در جهت تولید محصول و ارائه راهکارهایی عملیاتی و کاربردی با الهام از دوره‌های startup weekend در حوزه سلامت عمومی برای دومین دوره این مدرسه تابستانی اجرا شد. چشم‌انداز IPHSup تربیت کارآفرینانی در حوزه سلامت عمومی بود.

در دومین دوره مدرسه تابستانی بین‌المللی سلامت عمومی ایران در مجموع ۹۵ نفر از دانشجویان علاقمند به سلامت عمومی از رشته‌های مختلف دانشگاهی و از کشورهای خاورمیانه و اروپایی که از میان ۳۳۵ نفر انتخاب شده‌اند حضور پیدا کردند. با آنکه ظرفیت این دوره آموزشی ۱۰۰ نفر درنظر گرفته شده بود ولی جهت حفظ کیفیت آموزشی و با تعیین کرایتریای حداقلی بخصوص از نظر انگیزه یادگیری در مورد سلامت عمومی، این دوره با شرکت تعداد کمتری از حدنصاب برگزار شد.

ثبت‌نام کنندگان IPHS2014 از حدود ۳۰ دانشگاه داخلی و ۲۵ دانشگاه خارجی از کشورهای عراق، هلند، استرالیا، افغانستان، اسلواکی، آفریقای جنوبی، اندونزی، اتیوپی، تونس، زامبیا، تانزانیا، سودان، کنیا، امارات متحد عربی، بلژیک، هند، پاکستان، لهستان و مصر بودند. بطور کلی بیشترین ثبت‌نام کنندگان را دانشجویان پزشکی و پس از آن دانشجویان داروسازی، دندانپزشکی، رادیولوژی، ژنتیک، اپیدمیولوژی، علوم آزمایشگاهی، بهداشت عمومی، مشاوره، تغذیه، میکروب‌شناسی، مامایی، گفتاردرمانی و مهندسی مکانیک تشکیل می‌دادند.

دومین مدرسه تابستانی بین‌المللی سلامت عمومی ایران به میزبانی قطب علمی آموزش مهارتهای بالینی کشوری و با همکاری پردیس خودگردان دانشگاه علوم پزشکی اصفهان و دیگر معاونت‌های این دانشگاه از جمله معاونت‌های پژوهشی، آموزشی و دانشجویی فرهنگی برگزار شد. حامیان اصلی دومین دوره این مدرسه تابستانی سازمان جوانان جمعیت هلال احمر ایران و شهرداری اصفهان بودند. از دیگر حامیان می‌توان شعبه مرکزی اصفهان بانک رفاه کارگران؛ سازمان میراث فرهنگی اصفهان و شرکت دارویی رها را نام برد. همچنین حمایت‌های دانشگاه علوم پزشکی شیراز در برنامه Post-IPHS نیز شایان ذکر است.

اولین مدرسه تابستانی بین‌المللی سلامت عمومی ایران (IPHS2013)

اولین مدرسه تابستانی بین‌المللی سلامت عمومی ایران (IPHS2013)

اولین دوره مدرسه تابستانی بین‌المللی سلامت عمومی ایران (IPHS2013) از نوزدهم الی بیست و چهارم شهریور ۱۳۹۲ با تلاش‌های تیم کشوری کمیته تخصصی سلامت عمومی و انجمن دانشجویان پزشکی ایران در جزیره زیبای کیش برگزار گردید. این مدرسه تابستانی که نمونه‌ای بی‌مثال در کشور بشمار می‌رفت با حضور بیش از ۴۰ تن از دانشجویان پزشکی کشورمان و کشورهای خاورمیانه و اروپایی با هدف افزایش آگاهی و توانمندسازی دانشجویان پزشکی در جهت بهبود سلامت جوامع با محوریت مدیریت و ارتقاء سلامت در محل پردیس بین‌المللی دانشگاه علوم پزشکی تهران اولین دوره خود را در حالی سپری نمود که حضور اساتید برجسته حوزه سلامت عمومی کشور، برنامه آموزشی منسجم و کارگاه‌های پویا و همچنین حضور کم نظیر دانشجویان پزشکی از کشورهای دیگر آن را منحصر بفرد نموده بود.

برنامه‌ی آموزشی اولین دوره مدرسه تابستانی بین‌المللی سلامت عمومی ایران به دو بخش مجزا شامل جلسات سلامت عمومی و کارگاه تربیت مدرس (Train New Trainers) که هر کدام به مدت سه روز برگزار می‌شدند تقسیم شده بود. در مجموع برنامه‌ی آموزشی IPHS2013 در ۴۳ ساعت مفید آموزشی برگزار گردید که در این میان ۱۹ ساعت سهم جلسات سلامت عمومی و ۲۴ ساعت سهم تربیت مدرس بود.

در جلسات سلامت عمومی IPHS2013 عمده مباحث ارائه شده که در قالب سخنرانی اساتید، کارگاه‌های پویا، بازی‌های آموزشی و همچنین کارهای گروهی متنوع طراحی شده بود شامل: (۱) مراقبت‌های اولیه بهداشتی درمان (Primary Health Care)؛ (۲) مولفه‌های اجتماعی سلامت(Social Determinants of Health)؛ (۳) سلامت جهانی و چالش‌های آن(Global Health and Challenges)؛ (۴) مدیریت مداخلات و خدمات سلامت عمومی (Management of Public Health Interventions and Services)؛ (۵) روش تحقیق در سلامت عمومی (Research Methods in Public Health) و (۶) ارائه خدمات سلامت از طریق تلفن همراه (Mobile Health) می‌گردید. توالی مناسب مباحث و ارتباط منطقی آن‌ها، ارائه مطالب در سطوح پایه و مشارکت فعال شرکت‌کنندگان در بحث‌ها و کارگاه‌ها منجر شد که کیفیت آموزش‌های ارائه شده در IPHS2013 تا حد چشمگیری ارتقاء یابد.

کارگاه تربیت مدرس یا به اختصار TNT یکی از دوره‌های رسمی فدراسیون بین‌المللی انجمن‌های دانشجویان پزشکی (IFMSA) است که با هدف تربیت آموزشگران جدید در سراسر جهان برگزار می‌گردد. این کارگاه که با نظارت و تائید فدراسیون اجرا می‌شود، برای چهارمین بار در ایران و برای اولین بار بصورت بین‌المللی به عنوان بخش دوم برنامه آموزشی IPHS2013 برگزار گردید. هدف از درنظر گرفتن کارگاه تربیت مدرس به عنوان بخشی از آموزش‌های IPHS2013 افزایش توانایی‌های بین‌رشته‌ای شرکت‌کنندگان از قبیل ارائه سخنرانی، کارگروهی، مدیریت تیم‌ها و غیره و همچنین تربیت مدرسانی توانمند برای آموزش به دانشجویان دیگر بود.

اولین دوره مدرسه تابستانی بین‌المللی سلامت عمومی ایران در حالی در ۱۰ سپتامبر ۲۰۱۳ آغاز بکار نمود که از میان ۱۲۳ نفر از ثبت‌نام کنندگان، تعداد ۴۶ نفر از ۶۵ نفر که پس از بررسی جهت شرکت در این مدرسه تابستانی مجوز حضور یافته بودند، در این مدرسه تابستانی حضور بهم رساندند. ۱۲ نفر از شرکت‌کنندگان IPHS2013 را شهروندان کشورهای سوئد، نروژ، جمهوری چک، اتریش، عراق و تانزانیا تشکیل می‌دادند و دیگر شرکت‌کنندگان از دانشگاه‌های علوم پزشکی تهران، تبریز، کرمان، ایران و شهید بهشتی بودند.

اولین مدرسه تابستانی بین‌المللی سلامت عمومی ایران توسط انجمن دانشجویان پزشکی ایران و با همکاری و حمایت پردیس بین‌المللی دانشگاه علوم پزشکی تهران و معاونت بین‌الملل این دانشگاه برگزار گردید. از سوی دیگر حمایت‌های مرکز آموزش‌های منطقه‌ای ایدز سازمان بهداشت جهانی (HIV/HUB) و کمیته تحقیقات دانشجویی دانشگاه علوم پزشکی کرمان و معاونت آموزشی این دانشگاه نقش موثری در برگزاری هرچه باشکوه‌تر IPHS2013 داشت.